Mühendislik hizmetleri
ISO 12215-5 hesabı ve kompozit laminasyon planı
Hesabı standarda göre yapıyor, laminasyon planını atölyeye göre çiziyoruz.
Tekne gövdesi, güverte ve üst yapı için ISO 12215-5:2019 hesabını yapıyor, sonucu tersanenin doğrudan uygulayabileceği laminasyon planına çeviriyoruz: kat kat laminasyon tablosu, kor yerleşimi, takviyeler ve onaylanmış kuruluşun inceleyebileceği hesap raporu.
Hesabı, tekneyi de tasarlayan gemi inşa mühendisleri yapıyor. Bu yüzden yapıyı tek başına değil; ağırlık, ağırlık merkezi ve performansla birlikte ele alıyoruz. Belirli bir malzemeye bağlı değiliz: laminatı teknenize ve üretim yönteminize göre, tersanenizin zaten kullandığı ve satın aldığı elyaf, kor ve reçineyle tanımlıyoruz.
ISO 12215-5 neleri kapsar?
ISO 12215-5, tek gövdeli küçük teknelerde gövde, güverte ve üst yapı için tasarım basınçlarını, tasarım gerilmelerini ve boyutlandırma kurallarını verir. Gövde boyu (LH) 2,5 m ile 24 m arasındaki teknelere uygulanır. Tek cidarlı ve sandviç CTP (cam elyaf takviyeli plastik) yapıların yanında alüminyum, çelik ve ahşap yapıları da kapsar.
Tasarım basınçları; teknenin tasarım kategorisine (A, B, C veya D), yüklü deplasmanına, hızına ve panelin yerine göre değişir: dip, borda, güverte, üst yapı ve perdeler. Ardından her panel ve takviye için minimum kalınlık, eğilme ve kesme kontrolü yapılır.
- Bölüm 1 — malzemeler: termoset reçineler, cam elyaf takviyeler ve referans laminat
- Bölüm 5 — tek gövdeliler: tasarım basınçları, tasarım gerilmeleri ve boyutlandırma
- Bölüm 6 — yapısal düzenleme ve detaylar
- Bölüm 7 — çok gövdeliler için boyutlandırma
- Bölüm 8 — dümenler; Bölüm 9 — yelkenli tekne takıntıları
Hesaptan laminasyon planına
Standarda uygun hesap işin yarısı. Laminasyon atölyesinin hangi katı nereye, hangi yönde ve hangi sırayla yatıracağını bilmesi gerekir. Boyutlandırmayı laminasyon çizimlerine çeviriyoruz: bölgeler ve kat bitişleri, bindirmeler, kor ekleri ve pahları; güverte donanımı, çarmıh plakaları, motor yatakları ve şaft bölgesi için lokal takviyeler; boyuna takviye (stringer) ve posta yerleşimi ile her birinin laminat dizilimi.
Planı tersanenizin üretim yöntemine göre çiziyoruz: el yatırması, vakum torbalama veya infüzyon. Böylece elyaf gramajları, kor yoğunlukları ve reçine oranları atölyenin gerçekte yaptığıyla örtüşür.
CE belgesi ve onay süreci
AB pazarına girecek gezi teknelerinde, Gezi Tekneleri Direktifi'nin yapısal şartlarına uygunluk genellikle EN ISO 12215 serisiyle gösterilir. Raporumuzda girdileri, tasarım kategorisini, basınçları, malzeme özelliklerini ve panel panel sonuçları onaylanmış kuruluşun takip edebileceği şekilde veriyoruz. Dosya kapanana kadar kuruluşun yorumlarını cevaplıyoruz.
Bu kapsama girmeyen tekneler (iş tekneleri, yolcu tekneleri veya 24 m üzeri yatlar) bayrak ya da klas kurallarına tabidir. Bu projelerde yapı hesabını ve laminasyon planını geçerli kurallara göre (ör. BV, DNV, LR) hazırlıyoruz.
Neden bağımsız bir gemi mühendisliği ofisi?
Laminat mühendisliği çoğu zaman bir malzeme satışıyla birlikte verilir. Biz tersinden çalışıyoruz: önce yapıyı tekneye göre tasarlıyor, sonra tersanenin rahatça temin edip depolayabileceği ve laminasyonunu yapabileceği malzemelerle tanımlıyoruz. Tersane belli bir tedarikçiyle çalışıyorsa, hesapta o tedarikçinin mekanik değerlerini kullanıyoruz.
Sonuçta elinizde karşılaştırabileceğiniz, yeniden fiyat alabileceğiniz ve uygun herhangi bir tedarikçiyle üretebileceğiniz bir yapı olur. İstanbul'daki ekibimiz tersaneye gelebilir, ilk laminatları sizinle birlikte inceleyebilir ve üretimde çıkanlara göre planı güncelleyebilir.
Neler teslim ediyoruz
- Gövde, güverte ve üst yapı için ISO 12215-5:2019 hesap raporu
- Laminasyon tablosu (ply book): her kat için gramaj, elyaf yönü ve serim sırası
- Bölgeleri, kat bitişlerini, bindirmeleri, kor yerleşimini ve lokal takviyeleri gösteren laminasyon planı çizimleri
- Laminat dizilimleriyle birlikte boyuna takviye ve perde yerleşimi
- Laminat ağırlık tahmini ve satın alma için malzeme listesi
Sizden istediğimiz bilgiler
- Endaze veya 3B gövde yüzeyi ve genel yerleşim planı
- Tasarım kategorisi, yüklü deplasman (mLDC) ve maksimum hız
- Kullanılacak üretim yöntemi ve varsa tercih edilen malzemeler
- Takviye gerektiren güverte donanımı, motor ve takıntı yükleri
Sık sorulanlar
Belirli bir elyaf, kor veya reçine markası kullanmak zorunda mıyız?
Hayır. Laminatı özellik ve gramaj üzerinden tanımlıyoruz; malzemeyi uygun herhangi bir tedarikçiden alabilirsiniz. Zaten çalıştığınız bir marka varsa, hesapta onun teknik veri sayfalarını kullanıyoruz.
Mevcut bir laminasyon planını kontrol edebilir misiniz?
Evet. Mevcut tabloyu ISO 12215-5'e göre kontrol ediyor, hangi panellerin yettiğini ve hangilerinin yetmediğini gösteriyor, uygunluk için en hafif değişiklikleri öneriyoruz.
Sandviç ve infüzyon laminatları da hesaplıyor musunuz?
Evet. Tek cidarlı ve sandviç (köpük, balsa veya başka kor) yapıları hesaplıyoruz. Planı tersanenizin yöntemine göre el yatırması, vakum torbalama veya infüzyon için çiziyoruz.
24 metre üzeri tekneler ve ticari tekneler için ne yapıyorsunuz?
ISO 12215-5, 24 m gövde boyuna kadar geçerlidir ve gezi teknelerine yöneliktir. Daha büyük yatlarda ve ticari teknelerde geçerli klas veya bayrak kurallarına göre çalışıyoruz.